Ngày hôm trước khi đứng ở cổng một quán bar trên đường (e hèm, giờ vẫn không nhớ rõ tên là đường gì), cứ cho là đường X nằm ở quận 1 (Sài Gòn) để gọi taxi, tôi chợt nghĩ rằng giá mà cuộc gọi của mình có thể nói luôn cho tổng đài taxi biết rằng mình đang ở đâu thì tốt. Hoặc giả là mình có thể gửi một tin nhắn mà trong đó tin nhắn có chứa luôn vị trí chính xác của mình thì tốt quá. Jishan có gợi ý rằng có thể dùng Twit hoặc FB bởi vì “chúng nó” đều đã có gắn vị trí địa lý ở trên đó. Thế nhưng giải pháp này có vẻ hơi geeky quá thì phải. Dù sao thì mong muốn của tôi khi đứng ở một chỗ mình không thân quen mà gọi taxi là có thể có cách nào đó nói cho tổng đài biết chính xác mình đang ở đâu một cách dễ dàng và tự động.

Tuần trước cũng mới đọc một bài viết có tên “Location is Now Part of the Social Graph“. Cá nhân tôi cho rằng có lẽ nên dùng chữ “layer” thì rõ hơn. Và sẽ không chỉ dừng lại ở layer này. Còn tại sao gọi nó là “layer”? Bởi vì bạn có thể cắt hẳn một lát chuyên về Location trong Social Graph mà vẫn đáp ứng được đầy đủ tính chất của Social Graph “the global mapping of everybody and how they’re related”.

Bản thân hệ thống vị trí địa lý là một hệ thống tương đối cổ xưa. Từ thời xưa ai cũng đã có một địa chỉ để liên lạc, để gửi thư. Qua đó thì dần dần thư quảng cáo cũng theo các hệ thống địa chỉ này mà “tấn công” con người. Thời nay người ta cũng cho rằng Location sẽ cung cấp cho người ta khả năng bắn tin quảng cáo theo vị trí địa lý (giống như chuyện bạn đi tới một khu vực phường Y quận Z và sẽ nhận được một thông báo qua SMS/FB/Twitter hoặc cái gì khác nói rằng quán bia ở gần đó đang có giảm giá 10% vậy). Tuy nhiên đây chắc chắn không phải là phương thức hay ho vì bất cứ cái gì Spam cũng chẳng hay ho. Nó chỉ hay ho khi người ta muốn nhận nó. Vì vậy, vấn đề Privacy chắc chắn là một vấn đề cực kỳ nhạy cảm với Layer mới mà cũ này. Nếu không chú ý vấn đề này, rồi chắc chắn tới một lúc bạn sẽ cảm giác rằng lúc nào cũng có một quả tên lửa đang treo trên đầu mình và cho dù mình đi tới đâu thì nó cũng có thể …boom cho mình một cú vào lúc mình không để ý.

Điều mà tôi mong muốn ở Layer này không phải là khả năng check in (chỉ để nhận badge như Foursquare đang làm hoặc tốt hơn một chút là nhận được khuyến mại nếu check in nhiều lần), cũng không phải (mà là nhiều hơn) những gì Groupon đang cung cấp. Nếu coi rằng việc di chuyển từ điểm này sang điểm kia là một bước chuyển trạng thái thì Layer mới liên quan tới vị trí địa lý phải có khả năng cung cấp cho tôi những thông tin tốt nhất để phục vụ cho bước chuyển trạng thái này. Và có nghĩa rằng nó phải có khả năng đoán định, khuyến cáo cho tương lai (gần) chứ không phải là việc cung cấp thông tin về địa điểm mà hiện tại tôi (đã) đang ở đó.

Ví dụ nhé :

- Nếu đi du lịch, tôi phải biết được thông tin về địa điểm sắp tới, kiểu như thời tiết, local news (có bắn giết nhau không), thời gian nào là lúc chụp ảnh tốt nhất, địa điểm nào là nơi có thể chụp ảnh được tốt nhất.

- Nếu di chuyển trên đường, khả năng đi vào đường này sẽ bị tắc là bao nhiêu %, nếu đi xe ga thì có gặp ngập sâu tới mức chết máy hay khong.

- Nếu chuẩn bị đi mua sắm, siêu thị tôi sắp bước vào có đang bị quá tải khi thanh toán hay không …

Còn rất nhiều ví dụ kiểu vậy. Social Graph đứng không thì chẳng giải quyết được gì, nó giống như ống dẫn dầu mà không có dầu chảy qua thì cũng phí. Thế nhưng cách tiếp cận theo kiểu phục vụ cho “quá khứ” bây giờ dường như không ổn. Dù sao vẫn đặt cược rằng sự bùng nổ trong năm 2011 chắc chắn sẽ liên quan tới Location-based app, SNS… nhất là khi các thiết bị cầm tay ngày càng hỗ trợ tốt cho Layer này.