5 cuốn sách mà tôi sẽ còn đọc lại trong năm 2010

Đây không hẳn là 5 cuốn sách hay nhất (mặc dù cá nhân tôi cho rằng Phi lý trí là cuốn sách hay nhất mà tôi được đọc trong năm 2009). Đây cũng không phải là 5 cuốn sách in vào năm 2009 nhưng tôi đã mua và đọc chúng trong năm 2009.

Cuốn sách đầu tiên, “Vụ áp phe Lenovo” là một cuốn sách tôi chưa đọc hết. Trong thâm tâm, tôi cũng không ưa thích gì người Trung Quốc (có lẽ bởi lý do lịch sử), tuy vậy ý chí của những con người này là thật sự đáng khâm phục. Họ đã trải qua những khó khăn của startup một cách bền bỉ và ngoạn mục. Ngay khi họ chưa thành công ở trong nước thì đã có ý tưởng và quyết tâm vươn ra nước ngoài. Họ không nề hà gì việc đi bộ tới gần chỗ khách hàng rồi mới tiếp tục đi Taxi từ chỗ đó tới trước cửa công ty của khách hàng.

Cuốn sách thứ hai, “Wikinomics“. Sự cộng tác đại chúng đã thực sự làm thay đổi thế giới và nó là một minh chứng tốt rằng thế hệ Internet không phải là một thế hệ chỉ có những điểm xấu. Nó cũng mặc nhiên chỉ ra cho chúng ta thấy rằng dù chúng ta giỏi đến đâu thì cũng có rất nhiều người giỏi hơn chúng ta đang ở ngoài tổ chức, ở ngoài công ty, ở ngoài đất nước của chúng ta và chúng ta không biết họ. Wikinomics cũng chỉ ra được rằng khi có một môi trường thích hợp (xin được nhấn mạnh chữ thích hợp), con người sẽ thể hiện cái tốt áp đảo cái xấu (theo nghiên cứu của MIT, nội dung khiêu dâm trên Wikipedia trung bình sẽ được gỡ bỏ sau 1,7 phút).

Cuốn sách thứ ba, “Cái đuôi dài“. Trong năm nay tôi có suy nghĩ khá nhiều về The Long Tail và viết blog về những suy nghĩ này, tuy nhiên từ chuyện nói tới chuyện làm là cả một khoảng cách và tôi chưa làm gì được hơn ngoài chuyện … nói. Rick có nói rằng sau khi viết xong và nhận giải thưởng xong, Chris Anderson cũng đã nhận thấy rằng lý thuyết của mình còn có nhiều lỗ hổng và những con số mà ông đưa ra làm ví dụ chưa thật chuẩn xác. Tuy nhiên tôi tin vào suy nghĩ của Chris là một suy nghĩ đúng, có điều từ mô hình tới hiện thực thì mỗi một trường hợp khác nhau chắc chắn sẽ cần có những sự tinh chỉnh (fine-tune) nhất định.

Cuốn sách thứ tư,”Phi lý trí“, cuốn sách ưa thích nhất trong năm của cá nhân tôi. Trì hoãn, sở hữu, lựa chọn… có rất nhiều những điều chẳng ai nghĩ được đang ẩn sau các quyết định của con người, ẩn sau động lực của con người. Tôi tin rằng một người làm marketing tốt phải là một người hiểu rõ được (hoặc giả không hiểu được thì cũng luôn phải ở trong tâm thế muốn tìm hiểu) khách hàng của mình.

Cuốn sách thứ năm, một cuốn sách đã giới thiệu cho rất nhiều người bạn, cuốn “Giận“. “Giận” là một cuốn sách cần cho tất cả mọi người. Tôi nghĩ rằng, một người làm coder có ít nhiều cô đơn đôi khi cũng lại có tâm trạng giống với một người làm các ngành xã hội gặp gỡ rất nhiều người. Những cơn giận có thể làm bạn chết dần chết mòn, chết ngay từ lúc bạn chưa kịp cảm nhận nó. Thích Nhất Hạnh đã đưa ra những lời khuyên xác đáng, chân tình và đơn giản (mặc dù là thực hiện nó cũng chẳng đơn giản tẹo nào). Nghĩ thử xem, công việc của bạn liên quan tới Social Media, nhiệm vụ tối quan trọng đầu tiên của bạn là phải biết cách lắng nghe khách hàng. Thế nhưng, bạn lại chẳng biết cách lắng nghe chính bản thân mình, vậy điều gì đảm bảo bạn sẽ lắng nghe và rồi thấu hiểu khách hàng?

Xin cám ơn các tác giả của 5 cuốn sách này và những cuốn sách khác mà tôi đã đọc trong năm 2009. Nhờ họ mà đầu óc tôi đã mở mang hơn. Không mong đợi gì trong năm 2010 bởi điều thú vị nhất khi đọc sách là bạn sẽ không biết bạn nhận được gì sau khi đọc nó.

Đuôi của bạn có dài không ( suy nghĩ về mô hình Long Tail với online news)

“The Long Tail” – “Cái đuôi dài” của Chris Anderson đã được dịch ra tiếng Việt (bạn có thể mua ở các hiệu sách hoặc mua trực tuyến tại đây). Theo dõi blog của Chris Anderson đã lâu (và không chắc đã hiểu hết được những gì liên quan), khá tò mò và suy nghĩ nhiều về vấn đề này, tuy nhiên phải đọc xong quyển sách (tiếng Việt) mới có thể hiểu rõ hơn (tiếc rằng lại quên mất quyển đấy ở SG rồi :cry: ).

The Long Tail

Có lẽ khó mà mô tả được mô hình kinh doanh này ngắn gọn, tuy vậy cũng sẽ cố gắng mô tả nó đơn sơ là như thế này “Thay vì bán ít sản phẩm với giá đắt, bạn có thể bán nhiều sản phẩm với giá rẻ. Nhu cầu của thị trường là có, tuy vậy bạn sẽ phải đối mặt với khá nhiều vấn đề, trong đó có những vấn đề về lưu kho bãi, về việc quản lý quá nhiều mặt hàng. Điều này dẫn tới việc các sản phẩm online có lợi thế rất lớn khi áp dụng mô hình Long Tail, tuy vậy các sản phẩm hữu hình cũng có thể áp dụng mô hình này“.

Suy nghĩ ở đây là làm sao có thể áp dụng được The Long Tail cho mô hình tin tức trực tuyến, đặc biệt là với Baomoi. Baomoi hiện tại lấy tin từ gần 100 nguồn tin chính thống với hơn 6000 bài/ngày, do vậy việc chắc chắn sẽ có các bài được đọc ít, bài được đọc nhiều và thậm chí cũng sẽ nhiều bài không được đọc. Quả thật, nếu xem thống kê của Baomoi thì có thể thấy :

  • Bài được đọc nhiều nhất : 39.000 views
  • Bài được đọc nhiều thứ 200 : 3600 views
  • Bài được đọc nhiều thứ 400 : 2599 views
  • Bài được đọc nhiều thứ 800 : 1844 views
  • Bài được đọc nhiều thứ 1600 : 1298 views

Phần Head giảm rất nhanh (trong 200 bài được đọc nhiều nhất) và phần tail rất dài. Nếu coi tin tức của Baomoi là một mặt hàng thì đây hoàn toàn thỏa mãn được mô hình The Long Tai (mặt hàng đa dạng, khả năng lưu kho tốt). Ở đây, để “nâng” cái đuôi lên (nếu như mỗi một bài ở phần đuôi thêm được 1 view thì số lượng views – doanh thu của phần tail chắc chắn đè bẹp phần head) Baomoi cần phải cải thiện khả năng show hàng. Có lẽ chỉ với chuyên mục tự tạo (hi-tech nhưng chưa được friendly lắm) thì khả năng này còn hạn chế.

Như trong bài blog trước, quả thật rất mừng khi đọc được ý kiến cho rằng không nên so sánh tin tức với nhạc vì nhạc có thể được nghe đi nghe lại nhiều lần nhưng vòng đời của tin tức rất ngắn. Một ý kiến quá sáng suốt. Như vậy, để “nâng” cái đuôi lên, Baomoi cần phải làm hai việc :

  1. Cải thiện khả năng show hàng.
  2. Phân tách những nội dung có giá trị sử dụng nhiều lần với những nội dung chỉ dùng một lần

Mở rộng suy nghĩ này một chút ra đối với các dịch vụ online khác của Việt Nam. [Read more...]